Dotacja Celowa na rok 2023 - Zadanie 3.14

Zadanie 3.14

Tytuł projektu: Identyfikacja markerów molekularnych SNP zasocjowanych z zawartością tłuszczu, białka i włókna w nasionach rzepaku ozimego.
Kierownik projektu: dr A. Łopatyńska

 

Szczegółowy opis zakresu rzeczowego zadań w 2023r.:

Cel zadania: identyfikacja markerów SNP (Single Nucleotide Polymorphism) sprzężonych z zawartością tłuszczu, białka i włókna (ADF i NDF) poprzez mapowanie asocjacyjne kolekcji ok. 350 zróżnicowanych genotypów rzepaku ozimego. Genotypy te stanowią aktualny materiał badawczy Hodowli Roślin Strzelce (Grupa IHAR), a badanie podłoża genetycznego oraz dziedziczenia wyżej wymienionych składników nasion jest jednym z ważnych celów w hodowli rzepaku. Skład biochemiczny nasion determinuje ich przydatność w przetwórstwie spożywczym i przemysłowym i jest – zaraz po wysokim plonie – jedną z najważniejszych cech dobrej odmiany rzepaku. Selekcja genotypów na wczesnym etapie rozwoju rośliny jest konieczna w celu usprawnienia i przyspieszenia hodowli. Z tego względu Spółka HR Strzelce podkreśla potrzebę poszukiwania i opracowywania funkcjonalnych markerów molekularnych, które pozwolą na prowadzenie tzw. selekcji wspomaganej markerami (MAS, Marker Assisted Selection) pod kątem istotnych cech. Po zbadaniu asocjacji podjęta zostanie próba przekształcenia zidentyfikowanych markerów SNP w konkretne markery funkcjonalne. Dodatkowo planowane jest mapowanie fizyczne zidentyfikowanych markerów SNP na genomie referencyjnym rzepaku w celu sprawdzenia, jakie geny znajdują się w ich bezpośrednim sąsiedztwie i czy mogą być one związane z ekspresją badanych cech biochemicznych.

Opis zadania:

  1. Ocena składu biochemicznego nasion kolekcji 350 genotypów badanych w doświadczeniu polowym w stacji Hodowli Roślin Strzelce (Grupa IHAR), Oddział w Borowie. Wykonana zostanie analiza zawartości tłuszczu, białka i włókna metodą NIRs (II rok obserwacji, sezon wegetacyjny 2022/2023).
  2. Założenie doświadczenia polowego na III rok obserwacji w Hodowli Roślin Strzelce (Grupa IHAR), Oddział w Borowie (sezon wegetacyjny 2023/2024).
  3. Wysianie nasion z II roku doświadczenia polowego i uzyskanie młodych roślin do izolacji DNA do analiz molekularnych (pierwsza część badanych genotypów - 188).
  4. Analiza molekularna metodą mikromacierzy SNP (połowa badanych genotypów).

Spodziewany wymierny efekt realizacji zadania:
zakłada się znalezienie dużej liczby asocjacji zidentyfikowanych markerów SNP z badanymi cechami biochemicznymi nasion. Podjęta zostanie także próba przekształcenia zidentyfikowanych markerów SNP w markery funkcjonalne, mogące zostać bezpośrednio wykorzystane w hodowli roślin. Mapowanie fizyczne otrzymanych markerów umożliwi wytypowanie genów kandydujących odpowiedzialnych za zawartość poszczególnych składników w nasionach.